دیابت نوع ۲ زمانی رخ می‌دهد که بدن نتواند به‌خوبی از انسولین استفاده کند و قند خون بالا برود. این بیماری ممکن است سال‌ها بی‌صدا پیشرفت کند؛ تشخیص زودهنگام و کنترل منظم قند خون از عوارض آن روی چشم، کلیه، اعصاب و قلب پیشگیری می‌کند.
- دیابت نوع ۲ در مراحل اولیه ممکن است هیچ علامتی نداشته باشد.
- تشخیص با آزمایش خون (مانند قند ناشتا یا HbA1c) و نظر پزشک گذاشته میشود.
- تغذیه‌ی متعادل، فعالیت بدنی و کنترل وزن بخش اصلی درمان‌اند.
- معاینه‌ی منظم چشم، کلیه و پاها برای پیشگیری از عوارض مهم است.
نشانه‌های رایج
- تشنگی زیاد و تکرر ادرار
- خستگی غیرعادی
- تاری دید
- دیر خوب شدن زخم‌ها یا عفونت‌های مکرر
- گزگز یا بی‌حسی دست و پا
بسیاری از افراد هیچ‌کدام از این نشانه‌ها را ندارند؛ به همین دلیل آزمایش دوره‌ای برای افراد در معرض خطر توصیه میشود.
چه کسانی در معرض خطر بیشترند؟
- اضافه وزن، به‌ویژه چاقی شکمی
- سابقه‌ی دیابت در خانواده
- کم‌تحرکی
- سابقه‌ی دیابت بارداری
- فشار خون بالا یا چربی خون بالا
آزمایش‌های تشخیصی
پزشک ممکن است برای بررسی دیابت آزمایش قند خون ناشتا، HbA1c (میانگین قند خون در حدود سه ماه گذشته) یا تست تحمل گلوکز را درخواست کند. تفسیر نتیجه و تشخیص نهایی با پزشک است و معمولاً به تکرار یا تأیید آزمایش نیاز دارد.
مراقبت روزانه
- داروها را دقیقاً طبق دستور پزشک مصرف کنید و خودسرانه تغییر ندهید.
- اگر پزشک توصیه کرده، قند خون را در خانه اندازه بگیرید و ثبت کنید.
- وعده‌های منظم با سبزی بیشتر و قند و نان سفید کمتر داشته باشید.
- فعالیت بدنی منظم داشته باشید.
- هر روز پاها را از نظر زخم، تاول یا تغییر رنگ بررسی کنید.
- معاینه‌ی سالانه‌ی چشم و آزمایش‌های کلیه را فراموش نکنید.
علائم هشدار
افت قند خون (لرزش، تعریق، تپش قلب، گیجی) در افرادی که داروهای کاهنده‌ی قند مصرف می‌کنند ممکن است رخ دهد و باید طبق آموزش پزشک سریع درمان شود.
پرسش‌های رایج
آیا دیابت نوع ۲ درمان قطعی دارد؟
دیابت نوع ۲ معمولاً بیماری مزمنی است که کنترل میشود. در برخی افراد با کاهش وزن و تغییر سبک زندگی، قند خون بدون دارو به محدودهی طبیعی برمیگردد، اما پیگیری منظم همچنان لازم است.
افراد دیابتی میتوانند میوه بخورند؟
بله، معمولاً در مقدار مناسب و بهجای شیرینیها. میزان و نوع مناسب را بهتر است با پزشک یا کارشناس تغذیه تنظیم کنید.
برای دیابت به کدام پزشک مراجعه کنم؟
پزشک عمومی یا متخصص داخلی معمولاً اولین مرجع تشخیص و پیگیری است و در موارد لازم شما را به متخصص غدد ارجاع می‌دهد.
